{"id":3580,"date":"2018-05-09T18:57:56","date_gmt":"2018-05-09T18:57:56","guid":{"rendered":"http:\/\/bilkentpost.bilkent.edu.tr\/?p=3580"},"modified":"2021-11-16T02:51:02","modified_gmt":"2021-11-15T23:51:02","slug":"hamam-tarihi-ve-hamam-kulturu","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/bilkentpost.bilkent.edu.tr\/index.php\/2018\/05\/09\/hamam-tarihi-ve-hamam-kulturu\/","title":{"rendered":"Hamam Tarihi ve Hamam K\u00fclt\u00fcr\u00fc"},"content":{"rendered":"\n\n

Esra Sar\u0131 – Keyifli Ankara<\/a><\/p>\n

\"Resim\"<\/a><\/p>\n

\n

Merhaba Sevgili Takip\u00e7ilerim,<\/p>\n

Bu postumda, k\u00fclt\u00fcrel miras\u0131m\u0131z hamama gittim ve hamam nedir? Nereden gelmi\u015ftir? Hala devam ediyor mu? \u00d6zellikle blo\u011fumda s\u0131k s\u0131k payla\u015f\u0131m\u0131n\u0131 yapt\u0131\u011f\u0131m spalar ile aras\u0131nda fark var m\u0131d\u0131r? B\u00fct\u00fcn bu merak etti\u011fimiz sorular\u0131n cevab\u0131n\u0131 sizlerle payla\u015faca\u011f\u0131m. Bu defa keyif dura\u011f\u0131m\u0131z \u00a0ulusta bulunan\u00a0“Tarihi \u015eeng\u00fcl Hamam\u0131”<\/a>\u00a0oldu. \u00a0Bu tarihi yap\u0131dan bahsetmeden \u00f6nce sizlerle hamam nedir sorusunu cevaplayal\u0131m.<\/p>\n

Hamam Tarihi<\/strong><\/p>\n<\/div>\n

Hamam\u0131n tarihi Romal\u0131lara kadar uzan\u0131r. Vez\u00fcv yanarda\u011f\u0131n\u0131n patlamas\u0131ndan sonra k\u00fcller alt\u0131nda kalan Pompeii \u015fehrinde yap\u0131lan kaz\u0131lar, Romal\u0131lar’\u0131n kulland\u0131klar\u0131 hamamlar\u0131 ortaya \u00e7\u0131karm\u0131\u015ft\u0131r. Bu hamamlar\u0131n yaln\u0131z temizlik i\u00e7in de\u011fil, zevk ve e\u011flence i\u00e7in de yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 anla\u015f\u0131lmaktad\u0131r. Romal\u0131larda s\u0131n\u0131f fark\u0131 oldu\u011fu i\u00e7in, hamamlarda k\u00f6lelerle asillerin giri\u015f kap\u0131lar\u0131 ve y\u0131kand\u0131klar\u0131 yerler ayr\u0131lm\u0131\u015ft\u0131.
Roma hamamlar\u0131nda ayr\u0131ca buhar banyosu yeri, so\u011fuk ve s\u0131cak su havuzlar\u0131 da vard\u0131. Osmanl\u0131lar, \u0130stanbul’u maddi anlamda fethetmi\u015fler, ama Roma’dan devrald\u0131\u011f\u0131 zengin miras\u0131n etkilerini yans\u0131tan Bizans da, di\u011fer pek \u00e7ok \u015feyi gibi, hamamlar\u0131yla Osmanl\u0131lar\u0131 fethetmi\u015ftir. \u0130mparatorlu\u011fun en g\u00f6rkemli d\u00f6neminde, \u015fehrin her mahallesinde s\u0131cak ve so\u011fuk banyolar\u0131, \u00e7e\u015fmeleri, kubbeli mermer odalar\u0131yla, haftan\u0131n belirtili g\u00fcnlerinde de sadece kad\u0131nlara a\u00e7\u0131k olan bir hamam mutlaka bulunurdu.Hamam temizlik ve ar\u0131nman\u0131n yan\u0131na sosyal bir aktivite olmu\u015ftur Osmanl\u0131 zaman\u0131nda. Blo\u011fumda s\u0131k s\u0131k bahsetti\u011fim ve sizlere tan\u0131tt\u0131\u011f\u0131m spalar\u0131n asl\u0131nda \u00e7\u0131k\u0131\u015f noktas\u0131 bizim miras\u0131m\u0131z olan hamamlard\u0131r. Osmanl\u0131 bu k\u00fclt\u00fcr\u00fc fethetti fakat her yerde h\u00fck\u00fcm s\u00fcrm\u00fc\u015f olan bu devlet d\u00fcnyan\u0131n do\u011fu ve bat\u0131s\u0131n\u0131 da bir \u00e7ok k\u00fclt\u00fcr de\u011feri katm\u0131\u015ft\u0131r. Spalar da bunlardan birisidir asl\u0131nda, hamam ile aras\u0131ndaki fark spalarda temizlenmek ve y\u0131kanmaktan \u00e7ok \u00e7e\u015fitli ya\u011flar ile rahatlamak ve ruhani \u015fekilde ar\u0131nmakt\u0131r. Osmanl\u0131’dan beri hatta g\u00fcn\u00fcm\u00fczde de oldu\u011fu gibi biz akan suda y\u0131kanan bu k\u00fclt\u00fcre sahip insanlar\u0131z. G\u00fcn\u00fcm\u00fczde az da olsa ge\u00e7mi\u015ften beri bat\u0131 \u00fclkelerinde dura\u011fan suda y\u0131kanma k\u00fclt\u00fcr\u00fc vard\u0131r asl\u0131nda spalarda da bunun etkilerini hala g\u00f6rmekteyiz.\n

\u00a0<\/p>\n

Tarihi \u015eeng\u00fcl Hamam\u0131<\/strong>
\u015eeng\u00fcl Hamam\u0131 kad\u0131n ve erkekler i\u00e7in ayr\u0131 k\u0131s\u0131mlar\u0131 olan bir \u00e7ifte hamamd\u0131r. 15.y\u00fczy\u0131l\u0131n 2. yar\u0131s\u0131nda Anadolu beylerbeyi \u0130shak pa\u015fa taraf\u0131ndan yapt\u0131r\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Hamam 19. y\u00fczy\u0131lda tadilat ve 2009 y\u0131l\u0131nda ise restore edilmi\u015ftir. Bu tarihi hamam Ankara’n\u0131n ilk yerle\u015fim yeri ve merkezlerinden olan Ulus’ta bulunmaktad\u0131r. Gerek mimarisi gerek \u00e7evresiyle o eski k\u00fclt\u00fcr\u00fc ve Ankara’y\u0131 bize anlat\u0131r.\u00a0\u00a0\u015eeng\u00fcl hamam\u0131, 16. y\u00fczy\u0131l Osmanl\u0131 hamam mimarisinin \u00f6zelliklerini g\u00f6stermektedir.\u00a02009 y\u0131l\u0131nda Ankara Vak\u0131flar B\u00f6lge M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn g\u00f6zetim ve denetiminde \u00f6zel bir \u015firket olan Aslanlar Hamam \u0130\u015fletme Limited \u015eirketi taraf\u0131ndan restore edilerek tekrar hizmete a\u00e7\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Avrupa Birli\u011fince Tarihi Miras Kapsam\u0131nda T\u00fcrkiyede \u00f6rnek Hamam se\u00e7ilmi\u015ftir.<\/p>\n<\/div>\n

\n
\n
\n

\"Resim\"<\/a><\/p>\n

\u00a0<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n
Tarihi \u015eeng\u00fcl Hamam’\u0131na gitti\u011fimde i\u015fletme yetkilisi Mehmet Erdekli Bey beni kar\u015f\u0131lad\u0131 ve g\u00fczel bir s\u00f6yle\u015fi yapt\u0131k. Mehmet Bey tarih b\u00f6l\u00fcm\u00fc mezunu bu sayede bana Osmanl\u0131’daki hamam k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fc, hamam tarihini ve hamam adab\u0131n\u0131 olduk\u00e7a iyi \u015fekilde anlatt\u0131 bende a\u015fa\u011f\u0131da g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcz video da resimlerle birlikte sizlerle payla\u015ft\u0131m. Bu keyifli s\u00f6yle\u015finin ard\u0131ndan Mehmet bey’in bizlerden bir ricas\u0131 oldu\u00a0“G\u00fcn\u00fcm\u00fczde hamama benzer modernle\u015fmi\u015f spa lar var tabiki de bu alanda g\u00fczel ve kaliteli hizmetler vermekteler. Ancak hamamlar bizim k\u00fclt\u00fcr miras\u0131m\u0131z, bu miras\u0131 unutmayal\u0131m yok olmas\u0131na izin vermeyelim” dedi.<\/div>\n
\n
\n